Barolo: exceptioneel terroir

De provincie en de stad Cuneo worden in het westen, noorden en zuiden omgeven door hoge bergen. De Alpen met besneeuwde toppen. Alleen naar het oosten ligt het open. Het dal is vochtig en heet als een oksel. Ongeveer in het midden van het dal ligt een labyrinth van heuvels. Hier liggen de wijngaarden van Barolo. Hier krijgt het Italiaans terroir een naam.

Door de combinatie van hitte en vocht ontstaat mist. En die mist geeft de naam aan de belangrijkste druif van dit boeiend wijngebied: nebbiolo. Deze druif wordt vaak vergeleken met de pinot noir. Ook de nebbiolo is in staat om terroir tot leven te brengen. En Barolo barst van het terroir. Hoewel het een tamelijk kleine wijnregio is, zijn de verchillen in bodem groot. In het oostelijk deel, nabij het dorpje Serralunga de Alba domineert het arme zandsteen de bodem. Dit resulteert in aardse, krachtige wijnen, die lang kunnen rijpen op fles. Hemelsbreed vijf kilometer verder naar het westen, maar over de smalle bergweggetjes, minstens vijftien kilometer verderop, in de toeristische trekpleister en naamgever van het gebied ligt het dorp Barolo. Hier ligt het accent op een bodem met ondermeer mergel. De wijnen zijn iets fruitiger en soepeler. Het terroir spreekt uit de nebbiolo. De wijngaarden zijn hoog getailleerd, bijna manshoog. Aan deze stokken rijpt de nebbiolo geleidelijk tot een hoogtepunt in de combinatie van een koele vochtige nacht en een hete, haast stomende zon.

De laatste jaren is het arsenaal met veertig procent gestegen. In het relatief drukbevolkte heuvellandschap besloten veel landbouwers zich op de wijn te gaan richten. Dat betekent geen kwaliteitsinjectie. Veel wijngaarden hebben geen optimale ligging en geven derhalve geen optimale nebbiolo. Producenten als Roberto Voerzio en Angelo Gaia echter weten van deze druif een onomstreden topwijn te maken. Een wijn met veel extract en balans. Een wijn die beter wordt met de jaren. Een wijn die soms voor 250 euro per fles over de toonbank gaat. Maar dan heb je ook de ultieme reflectie van het terroir waarin de nebbiolo opgroeit. Wijnen met nuance: fruit, leer, tabak. Wijnen met diepte en breedte. Wijnen die gecombineerd kunnen worden met maaltijden waarin truffel – eveneens een product uit deze regio – een voorname rol speelt. Dit zijn de parels voor de wijnliefhebber. Het gebied is fascinerend. Talloos veel heuvels en dalen zorgen voor volstrekt individueel terroir.

Voor de wijntoerist is Barolo een aanbeveling. Een kaart van de regio is een noodzaak. Barolo zelf wordt nauwelijks aangegeven. En rijdend over de diverse heuvels met vergezichten over de andere dorpen kom je makkelijk in de aangrenzend district Barbaresco terecht. Hoewel de commercie langzaam doorsijpelt, zijn er in het dorp authentieke wijnhandelaren, die met liefde hun streek laten proeven. De wijnen zijn fantastisch en beklijvend. Intens en authentiek, bijna per wijngaard. Deze streek is een must voor iedere wijnliefhebber.

H&H Color Lab